Từ vết thương nhỏ đến nhiễm trùng nghiêm trọng
Ông N.Q.N (67 tuổi, TP. Cần Thơ) nhập viện Bệnh viện Đa khoa Quốc tế S.I.S Cần Thơ trong tình trạng bàn chân sưng to, tím tái, chảy mủ và có mùi hôi.
Theo người nhà, tổn thương ban đầu chỉ là một vết thương nhỏ ở ngón út bàn chân phải. Thay vì đến cơ sở y tế để thăm khám, gia đình đã sử dụng lá thuốc nam đắp lên vết thương theo kinh nghiệm truyền miệng, với hy vọng giúp tổn thương nhanh lành. Tuy nhiên, tình trạng không cải thiện mà ngày càng sưng viêm, xuất hiện nhiều mủ, dịch, lan rộng đến vùng mắt cá chân và quanh bàn chân.
Trước đó, bệnh nhân đã được cơ sở y tế tuyến trước thông báo không còn khả năng giữ lại bàn chân. Trong tình thế này, gia đình quyết định đưa ông đến Bệnh viện Đa khoa Quốc tế S.I.S Cần Thơ với hy vọng có thêm cơ hội điều trị và bảo tồn chi thể.

Theo ThS.BS Nguyễn Trần Duy, Khoa Ngoại tổng hợp, Bệnh viện Đa khoa Quốc tế S.I.S Cần Thơ, ca bệnh có nhiều yếu tố khiến quá trình điều trị trở nên phức tạp. Bệnh nhân mắc tiểu đường khó kiểm soát, tổn thương thận cấp trên nền bệnh thận mạn, thiếu máu và suy dinh dưỡng. Đặc biệt, người bệnh ăn chay trường, trong khi tình trạng vết thương kéo dài càng khiến việc ăn uống khó khăn, ảnh hưởng đến khả năng hồi phục.
Trước tình trạng bệnh lý phức tạp, bệnh viện tổ chức hội chẩn liên chuyên khoa, với sự tham gia của các bác sĩ nội tiết, thận - chuyển hóa, dinh dưỡng, ngoại khoa và dược lâm sàng nhằm xây dựng phương án điều trị toàn diện.
Trong đó, các chuyên khoa nội khoa tập trung kiểm soát đường huyết, bệnh nền và chức năng thận; chuyên khoa dinh dưỡng hỗ trợ cải thiện tình trạng dinh dưỡng, bổ sung dưỡng chất cần thiết cho quá trình lành thương; dược lâm sàng phối hợp tối ưu việc sử dụng thuốc. Ê-kíp ngoại khoa tiến hành cắt lọc các vùng mô hoại tử, mô dập nát, kết hợp sử dụng hệ thống hút áp lực âm (VAC) để hỗ trợ chăm sóc vết thương, tạo điều kiện cho mô hạt phát triển.
Một trong những thách thức lớn của ca bệnh là lựa chọn và sử dụng kháng sinh phù hợp, bởi người bệnh vừa nhiễm trùng nặng, vừa có chức năng thận suy giảm. Kết quả xét nghiệm dịch vết thương phát hiện hai nhóm vi khuẩn, gồm trực khuẩn Gram âm và cầu khuẩn Gram dương kháng methicillin.

DS.CKI Huỳnh Duy Ngữ, Trưởng Đơn vị Dược lâm sàng, Bệnh viện Đa khoa Quốc tế S.I.S Cần Thơ, cho biết đội ngũ dược sĩ phối hợp với bác sĩ điều trị đánh giá, lựa chọn kháng sinh và tính toán liều dùng phù hợp với tình trạng bệnh lý của người bệnh. Bệnh viện đồng thời áp dụng kỹ thuật định lượng nồng độ kháng sinh trong máu nhằm hỗ trợ theo dõi mức độ phơi nhiễm thuốc, điều chỉnh liều và hạn chế nguy cơ ảnh hưởng thêm đến chức năng thận.
Sau khoảng 10 ngày điều trị kháng sinh, tình trạng lâm sàng và các kết quả cận lâm sàng của bệnh nhân bắt đầu cải thiện. Đây là cơ sở để ê-kíp tiếp tục đánh giá, thực hiện các can thiệp ngoại khoa nhằm kiểm soát nhiễm trùng và hướng đến mục tiêu bảo tồn bàn chân.
Sau 5 lần phẫu thuật, bàn chân có cơ hội được bảo tồn
Quá trình điều trị kéo dài hơn một tháng, bệnh nhân trải qua khoảng 5 lần phẫu thuật cắt lọc, thay hệ thống VAC và theo dõi sát diễn tiến vết thương. Sau các can thiệp, tình trạng nhiễm trùng được cải thiện, lượng dịch tiết giảm, mô hạt phát triển tốt.
Theo đánh giá của các bác sĩ, khoảng 95% bàn chân có khả năng được bảo tồn, mang lại hy vọng cho bệnh nhân và gia đình sau thời gian đối diện với nguy cơ đoạn chi.

Chị Lê Thị Tuyết Hoa, con dâu bệnh nhân, cho biết thời gian đầu gia đình rất hoang mang khi chứng kiến bàn chân ông N. ngày càng tím tái, sưng to, chảy dịch. Sau khi được thông báo nguy cơ phải đoạn chi, gia đình vẫn hy vọng có phương án điều trị khác nên quyết định đưa ông đến S.I.S Cần Thơ.
Chị Hoa bày tỏ sự tiếc nuối khi gia đình đã tin vào phương pháp chữa trị dân gian truyền miệng, khiến việc điều trị ban đầu không đúng cách và tình trạng tổn thương tiến triển nặng.
“Tôi cũng khuyên mọi người không nên tin với những phương pháp dân gian truyền miệng đó. Bởi vì khi có chuyện xảy ra thì không ai chịu trách nhiệm cho những lời truyền miệng đó, người bệnh mới là người cuối cùng phải chịu hậu quả. Có vấn đề gì thì mình cứ tìm đến bác sĩ mà mình cảm thấy yên tâm nhất để được thăm khám và điều trị”, chị Hoa chia sẻ.
Sau hơn một tháng điều trị, sức khỏe ông N. cải thiện, bàn chân có tiến triển tích cực. Gia đình gửi lời cảm ơn các bác sĩ và ê-kíp đã nỗ lực điều trị, giúp người bệnh có thêm cơ hội giữ lại bàn chân.

Từ trường hợp này, các bác sĩ khuyến cáo người mắc tiểu đường cần đặc biệt chú ý đến những tổn thương dù nhỏ ở bàn chân như trầy xước, phồng rộp, sưng đỏ, vết loét hoặc chảy dịch. Bệnh lý thần kinh ngoại biên có thể làm giảm cảm giác đau, khiến người bệnh không nhận biết được mức độ tổn thương. Trong khi đó, rối loạn tuần hoàn và đường huyết không được kiểm soát tốt có thể làm tăng nguy cơ nhiễm trùng, khiến vết thương lâu lành và dẫn đến biến chứng nghiêm trọng.
Người mắc tiểu đường cần kiểm tra bàn chân hằng ngày, giữ vệ sinh, sử dụng giày dép phù hợp và đến cơ sở y tế khi phát hiện bất thường. Đặc biệt, không nên tự ý đắp lá thuốc, sử dụng thuốc nam hoặc áp dụng các phương pháp truyền miệng khi chưa có chỉ định chuyên môn.
Các bác sĩ lưu ý, khi xuất hiện vết loét, sưng viêm, chảy dịch, đổi màu da hoặc dấu hiệu nhiễm trùng, người bệnh cần được thăm khám sớm, không chờ đến khi đau nhiều mới đi khám. Việc phát hiện và điều trị kịp thời có ý nghĩa quan trọng trong kiểm soát biến chứng, giảm nguy cơ đoạn chi và bảo vệ sức khỏe người mắc tiểu đường.
Nguồn: Bệnh viện S.I.S Cần Thơ