Tết là hy vọng của người bệnh
Những ngày giáp Tết, trong căn phòng nhỏ của Phòng Công tác xã hội Bệnh viện Chợ Rẫy, chị Đỗ Thị Lan Hương, một nhân viên CTXH, vẫn miệt mài công việc. Gặp tôi đến sau khi có hẹn trước, chị chào hỏi niềm nở nhưng đôi tay vẫn thoăn thoắt trên bàn phím. Chị đang chuẩn bị hồ sơ để xin kinh phí điều trị cho một người bệnh có hoàn cảnh khó khăn không thể chi trả.
Làm CTXH trong bệnh viện, nghe nhẹ như bàn giấy, nhưng thực ra đòi hỏi một trái tim rất mạnh mẽ. Họ không phải là bác sĩ khám bệnh, không phẫu thuật, điều trị, nhưng họ lại chữa lành người bệnh bằng sự thấu cảm.
Khi những bệnh nhân nghèo từ Quảng Ngãi, Quảng Nam, Đắc Lắc, Cà Mau… chuyển lên Chợ Rẫy chữa trị. Nhiều người đã kiệt sức vì ngày dài điều trị, kiệt quệ vì chi phí, lại bị cảm giác tủi thân khi Tết cận kề, nhưng mình vẫn nằm lại bệnh viện. Trong những lúc ấy, cán bộ CTXH chính là người đứng ra hướng dẫn thủ tục bảo hiểm, xin hỗ trợ viện phí, liên hệ các đoàn từ thiện, chia sẻ thông tin với bác sĩ. Những việc tưởng như không tên nhưng lại bận như con mọn.
42 con người thức dậy lúc 4 giờ sáng… để người bệnh được hỗ trợ
Ít ai biết, bộ phận CTXH Chợ Rẫy có 42 nhân viên và hơn 20 sinh viên hỗ trợ mỗi ngày. Không ai là bác sĩ, không ai có chức danh cao sang, nhưng ai nấy đều là những “mạch nối” giúp bệnh nhân đi đúng quy trình khám chữa bệnh.
Nhiều người tưởng công việc của họ bắt đầu khi bệnh viện mở cửa. Nhưng thực tế, họ đã có mặt khi thành phố còn đang ngủ, lúc 4 giờ sáng, hỗ trợ người bệnh nhận số thứ tự; Hướng dẫn người bệnh làm xét nghiệm, siêu âm theo đúng quy trình; Giải thích thủ tục để bệnh nhân ngoại trú có thể khám, lấy thuốc và kịp về quê trong ngày. Cán bộ CTXH cũng theo sát từng trường hợp khó khăn để phối hợp cùng khoa lâm sàng xin kinh phí từ các nhà hảo tâm hỗ trợ điều trị.
Có bệnh nhân đến từ 10–11 giờ đêm để chờ khám. Khi cửa bệnh viện mở, chính những người làm CTXH là người đầu tiên xuất hiện, giúp họ bớt lúng túng, bớt bỡ ngỡ, và bớt mất thời gian khi tự lần tìm mọi thủ tục.
Chị Bùi Thị Kim Ngân, Phòng CTXH cho biết, những công việc hằng ngày quen thuộc cứ lặp đi lặp lại nhưng cảm xúc của mỗi ngày khác nhau, vì mỗi người bệnh có một hoàn cảnh, một số phận éo le, hay tình trạng bệnh tật khác nhau, khiến cho công việc vô cùng áp lực thì chị vẫn yêu nghề này. “Nếu được chọn lại nghề, tôi vẫn chọn CTXH. Bởi vì tôi thấy mình được đồng hành cùng người bệnh từ những lúc họ yếu đuối nhất cả về thể xác lẫn tinh thần”, chị Ngân nói.
Hỗ trợ viện phí chính là nhiệm vụ quan trọng nhất
“CTXH không phải là bày tỏ lòng thương cảm trước một hoàn cảnh, hay trao vài phần quà từ thiện, mà nhiệm vụ lớn nhất của nhân viên CTXH trong bệnh viện, chính là tìm cách hỗ trợ viện phí cho bệnh nhân nghèo”, Th.S Lê Minh Hiển, Trưởng phòng CTXH, Phó đơn vị Điều phối ghép tạng, Bệnh viện Chợ Rẫy đã nói với phóng viên Tạp chí Nghề nghiệp và Cuộc sống như vậy.
Ông Hiển cho biết, ở bệnh viện tuyến cuối như Chợ Rẫy, nhiều kỹ thuật cao chưa được bảo hiểm chi trả hoặc bệnh nhân chưa có bảo hiểm. Chi phí hàng chục đến hàng trăm triệu đồng là điều thường thấy.
Khi bệnh nhân vẫn còn khả năng cứu chữa nhưng không có khả năng chi trả, sự vào cuộc của CTXH chính là chiếc cầu nối hy vọng cuối cùng.
Tại Bệnh viện Chợ Rẫy, quy trình hỗ trợ bệnh nhân có hoàn cảnh khó khăn, không có khả năng chi trả được thực hiện rất chặt chẽ. Khi Khoa lâm sàng gửi kế hoạch điều trị và đơn trình bày hoàn cảnh. Phòng CTXH phân tích từng hồ sơ, xác minh hoàn cảnh thật sự khó khăn. Sau khi xác minh xong, sẽ kêu gọi nhà hảo tâm theo từng trường hợp cụ thể.
“Niềm tin của nhà hảo tâm được xây dựng từ sự minh bạch. Vì thế, có những trường hợp chỉ vài phút sau khi CTXH gửi thông tin, nhà hảo tâm đã chuyển ngay 50 triệu đồng để cứu bệnh nhân. Nhưng cũng có những trường hợp đau lòng: Chúng tôi đang làm hồ sơ hỗ trợ thì bệnh nhân không thể tiếp tục “chiến đấu” với bệnh tật. Cảm giác đó rất khó tả… day dứt lắm”, Trưởng phòng CTXH. Lê Minh Hiển trải lòng.
Trong những ngày cuối năm, Phòng CTXH Bệnh viện Chợ Rẫy luôn bước vào giai đoạn bận rộn nhất: bận rộn tổ chức “Suất ăn 0 đồng ngày Tết”, “ Trao quà xuân cho bệnh nhân nội trú”, bận tổ chức “ Chuyến xe miễn phí đưa người bệnh về quê”, rồi “Trang trí góc xuân trong khu điều trị dài ngày”, “Mâm cơm nhỏ giao thừa cho những bệnh nhân chạy thận hoặc không thể về nhà”.
Năm nào cũng thế, khi đã xong các chương trình thiện nguyện, khi đưa được bệnh nhân cuối cùng lên xe về quê, khi trả lời xong cuộc gọi cuối cùng của nhà hảo tâm, họ mới bắt đầu thu dọn đồ đạc để trở về nhà, nhiều khi đã là đêm ba mươi Tết. “Thế nhưng lòng chúng tôi ấm áp lắm. Bởi niềm vui của người bệnh, dù là một bước hồi phục nhỏ, một nụ cười sau cơn đau, hay một cái bắt tay cảm ơn, chính là mùa xuân ý nghĩa nhất của người làm nghề chúng tôi”, một cán bộ CTXH đã chia sẻ như vậy.
“Với nghề CTXH trong bệnh viện, không phải ai cũng nhìn thấy công việc của họ. Không phải ai cũng biết phía sau mỗi hồ sơ bệnh án, mỗi cuộc phẫu thuật thành công là cả một hành trình đồng hành của CTXH. Nhân viên CTXH không đứng trong phòng mổ, không cầm ống nghe, nhưng họ cứu người bằng sự tử tế, sự tận tâm và lòng trắc ẩn”, Tiến sĩ Lê Tường Vy, Đại học Luật TP.HCM, người đồng hành thường xuyên với các em nhỏ đang điều trị bệnh tại Bệnh viện Nhi Đồng thành phố qua mỗi suất ăn, nhận xét.
Trong hành lang bệnh viện những ngày Tết, nếu bắt gặp một người lặng lẽ dìu một bệnh nhân, hướng dẫn người nhà đi làm thủ tục nhập hoặc xuất viện. Hoàn tiền tạm ứng và làm thủ tục cho người bệnh nhận lại khoản tài trợ của nhà hảo tâm… có thể đó là người của Phòng Công tác xã hội.
