25.000 - 35.000 ca biến chứng thẩm mỹ mỗi năm
Phát biểu tại Hội thảo “Thẩm mỹ an toàn: Từ pháp lý đến thực hành y khoa” do báo Tiền Phong tổ chức ngày 12/5, BS.CK2 Đào Văn Sinh - Trưởng Đại diện Văn phòng Bộ Y tế tại TP.HCM - theo ước tính, quy mô thị trường làm đẹp tại Việt Nam đã đạt hàng tỷ USD và tiếp tục tăng trưởng ở mức 2 con số mỗi năm. Theo các báo cáo chuyên ngành, mỗi năm Việt Nam ghi nhận khoảng 25.000 - 35.000 ca biến chứng liên quan đến thẩm mỹ. Đây là con số không nhỏ, cho thấy những rủi ro đang hiện hữu trong thị trường này.
Đáng chú ý, nhiều trường hợp tai biến xảy ra tại các cơ sở không được cấp phép, hoặc do người thực hiện không có chuyên môn y khoa. Những hậu quả không chỉ dừng lại ở tổn thương sức khỏe, mà còn ảnh hưởng nặng nề đến tâm lý, kinh tế của người dân, thậm chí có trường hợp để lại di chứng suốt đời. Một vấn đề khác cần nhìn nhận thẳng thắn.
Đó là sự tồn tại của các cơ sở thẩm mỹ hoạt động “chui”, núp bóng dưới danh nghĩa chăm sóc sắc đẹp nhưng lại thực hiện các thủ thuật xâm lấn. Đây không chỉ là hành vi vi phạm pháp luật mà còn là mối nguy trực tiếp đối với sức khỏe cộng đồng. Không dừng lại ở đó, những sai phạm này còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín chung của ngành y tế, đặc biệt là các cơ sở hành nghề chân chính, tuân thủ đúng quy định pháp luật và chuẩn mực chuyên môn.
“Bộ Y tế xác định rõ phát triển ngành thẩm mỹ phải đi đôi với đảm bảo an toàn và tuân thủ pháp luật. Chúng tôi đang và sẽ tiếp tục triển khai đồng bộ nhiều giải pháp để xây dựng thị trường thẩm mỹ an toàn”, BS.CK2 Đào Văn Sinh - Trưởng Đại diện Văn phòng Bộ Y tế tại TPHCM khẳng định.
Cần mạnh tay với những trường hợp vi phạm
Trong khi đó, theo luật sư Vi Thị Phường - Công ty Luật Nguyễn Hiếu, Đoàn luật sư TP Đồng Nai, hoạt động thẩm mỹ hiện nay chịu sự điều chỉnh của nhiều văn bản quy phạm pháp luật khác nhau, trong đó trọng tâm là Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2023. Tuy nhiên, nhiều người dân vẫn còn nhầm lẫn giữa các loại hình này, đặc biệt là khó phân biệt giữa cơ sở chăm sóc sắc đẹp thông thường và cơ sở khám chữa bệnh chuyên ngành thẩm mỹ.
Do nhu cầu làm đẹp tăng cao cùng với sự phát triển mạnh mẽ của hoạt động quảng cáo trên mạng xã hội, nhiều cơ sở làm đẹp sử dụng các tên gọi như “viện thẩm mỹ quốc tế”, “công nghệ chuẩn y khoa”, “thẩm mỹ chuyên sâu” hoặc quảng bá như cơ sở điều trị y khoa dù chưa được cấp phép hoạt động khám chữa bệnh. Điều này khiến người dân rất khó nhận diện đâu là cơ sở hợp pháp và đâu là cơ sở hoạt động vượt phạm vi cho phép.
Dù hệ thống pháp luật hiện nay đã có nhiều quy định điều chỉnh hoạt động thẩm mỹ nhưng trên thực tế, công tác quản lý trong lĩnh vực này vẫn còn tồn tại nhiều bất cập và hạn chế. Tình trạng cơ sở spa hoạt động vượt quá phạm vi chuyên môn cho phép hiện nay diễn ra rất phổ biến.
“Từ những bất cập nêu trên, cần tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật theo hướng quy định rõ ràng hơn về ranh giới giữa hoạt động chăm sóc sắc đẹp thông thường và hoạt động khám chữa bệnh chuyên ngành thẩm mỹ. Đồng thời, cần bổ sung các quy định cụ thể về quản lý các kỹ thuật thẩm mỹ mới phát sinh trên thực tế nhằm tránh khoảng trống pháp lý.
Bên cạnh đó, cần tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra và xử lý nghiêm các cơ sở hoạt động không phép hoặc vượt quá phạm vi chuyên môn được cấp phép. Việc xử lý cần bảo đảm tính nghiêm minh và đủ sức răn đe để hạn chế tình trạng tái phạm”, luật sư Vi Thị Phường - Công ty Luật Nguyễn Hiếu – nhấn mạnh.
Đồng quan điểm, PGS.TS.BS Nguyễn Thanh Vân - Chủ tịch Hội Phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ TP.HCM cho rằng một trong những bất cập lớn hiện nay là chế tài xử phạt các cơ sở thẩm mỹ vi phạm chưa đủ sức răn đe. Nhiều cơ sở dù bị xử phạt vẫn tiếp tục hoạt động bình thường, bởi mức phạt hành chính không tương xứng với lợi nhuận rất lớn từ hoạt động thẩm mỹ.
Chỉ khi rút giấy phép vĩnh viễn mới có thể ngăn chặn được. Nhưng, ngay cả khi bị rút giấy phép, người ta vẫn có thể xin mở cơ sở mới với tên khác ngay tại địa điểm cũ.
PGS-TS-BS Nguyễn Thanh Vân cũng cho rằng một “lỗ hổng” khác nằm ở cơ chế cấp chứng chỉ hành nghề. Trước đây, chứng chỉ hành nghề ghi rất rõ được làm gì, gây tê tại chỗ hay gây mê. Hiện nay, phạm vi hoạt động chuyên môn trên chứng chỉ hành nghề thường ghi khá chung chung là “khám chữa bệnh chuyên khoa phẫu thuật thẩm mỹ”, dẫn tới tình trạng nhiều bác sĩ ở phòng khám nhỏ cũng nhận thực hiện các ca đại phẫu như nâng ngực, tạo hình thành bụng hay hút mỡ gây mê. Từ đó phát sinh tình trạng bác sĩ đi thuê phòng mổ ở bệnh viện để làm các ca vượt quá năng lực chuyên môn.
“Tôi cho rằng với các cơ sở hoạt động không phép hoặc người thực hiện không có chuyên môn y khoa nhưng vẫn tiến hành thủ thuật xâm lấn thì cần xử lý hình sự ngay thay vì chỉ phạt hành chính”, PGS-TS-BS Nguyễn Thanh Vân nói.
Tân Nguyên
