Giám đốc Sở Y tế TP.HCM vừa chủ trì cuộc họp với lãnh đạo các bệnh viện đa khoa, bệnh viện chuyên khoa, trung tâm y tế khu vực nhằm thống nhất kế hoạch phân công bệnh viện đồng hành với 168 trạm y tế trên địa bàn, đồng thời triển khai phương án luân phiên bác sĩ đến những trạm đang gặp khó khăn về nhân lực.
Đây được xác định là một trong những hoạt động trọng tâm nhằm nâng cao năng lực y tế cơ sở, tăng khả năng chăm sóc sức khỏe ban đầu ngay tại cộng đồng và từng bước củng cố niềm tin của người dân đối với trạm y tế.
Mỗi trạm y tế được hỗ trợ theo hai lớp
Theo kế hoạch, chương trình kết nối bệnh viện với trạm y tế được triển khai theo cơ chế hai lớp hỗ trợ, gồm hỗ trợ toàn diện theo địa bàn và hỗ trợ chuyên sâu theo từng lĩnh vực chuyên khoa.
Ở lớp hỗ trợ thứ nhất, mỗi trạm y tế sẽ có một bệnh viện đồng hành cố định. Các bệnh viện đa khoa và trung tâm y tế khu vực có năng lực phù hợp được phân công phụ trách cụ thể, bảo đảm toàn bộ 168 trạm y tế đều có một đơn vị đồng hành.
Bệnh viện được phân công sẽ phối hợp với trạm y tế khảo sát thực trạng, xác định những khó khăn, nhu cầu cụ thể và xây dựng kế hoạch hỗ trợ. Phạm vi hỗ trợ không chỉ tập trung vào chuyên môn khám, chữa bệnh mà còn mở rộng sang nhiều lĩnh vực quản trị y tế.
Trong đó có đào tạo, hội chẩn, chuyển giao kỹ thuật, cấp cứu ban đầu, quản lý bệnh không lây nhiễm, chuyển tuyến; đồng thời hỗ trợ quản lý chất lượng, an toàn người bệnh, thuốc, xét nghiệm, kiểm soát nhiễm khuẩn và chuyển đổi số.
Ở lớp thứ hai, các bệnh viện chuyên khoa sẽ hỗ trợ chuyên sâu theo từng lĩnh vực cho toàn mạng lưới trạm y tế. Mục tiêu là hình thành các mạng lưới chăm sóc bệnh chuyên khoa liên tục, kết nối từ bệnh viện chuyên khoa đến tuyến cơ sở và chăm sóc sức khỏe trong cộng đồng.

Các bệnh viện chuyên khoa sẽ tham gia đào tạo, tư vấn, hội chẩn, hướng dẫn xử trí, chuyển tuyến và chuyển giao những kỹ thuật phù hợp với khả năng thực hiện tại y tế cơ sở.
Như vậy, mỗi trạm y tế vừa có một bệnh viện đồng hành thường xuyên, vừa được kết nối với mạng lưới bệnh viện chuyên khoa của Thành phố. Mô hình này hướng đến việc hỗ trợ để trạm y tế tự nâng cao năng lực, thay vì bệnh viện làm thay các nhiệm vụ của tuyến cơ sở.
Tăng cường 81 bác sĩ cho 37 trạm y tế
Song song với việc thiết lập mạng lưới hỗ trợ, Sở Y tế TP.HCM và các bệnh viện thống nhất tăng cường ngay 81 bác sĩ đa khoa, chuyên khoa có kinh nghiệm đến luân phiên tại 37 trạm y tế đang gặp khó khăn về nhân lực.
Trước mắt, việc bố trí nhân lực hướng đến bảo đảm mỗi trạm trong nhóm này có ít nhất 5 bác sĩ trực tiếp tham gia chăm sóc sức khỏe ban đầu.
Các bệnh viện được yêu cầu lựa chọn những bác sĩ có kinh nghiệm thực hành, năng lực chuyên môn và phù hợp với nhu cầu thực tế của từng trạm. Bác sĩ luân phiên sẽ trực tiếp tham gia khám, chữa bệnh, quản lý bệnh không lây nhiễm, xử trí cấp cứu ban đầu; đồng thời hướng dẫn, chia sẻ kinh nghiệm và hỗ trợ nâng cao năng lực cho đội ngũ y tế tại chỗ.
Do đó, việc luân phiên bác sĩ không chỉ nhằm bổ sung nhân lực về số lượng mà còn đưa năng lực chuyên môn, kinh nghiệm thực hành của bệnh viện đến gần hơn với tuyến y tế cơ sở.
Các bác sĩ luân phiên cũng được kỳ vọng trở thành cầu nối trực tiếp giữa bệnh viện và trạm y tế, góp phần duy trì trao đổi chuyên môn, hội chẩn, chuyển tuyến, đào tạo và hỗ trợ xử trí những trường hợp vượt quá khả năng của trạm.
Ở giai đoạn tiếp theo, trên cơ sở kết quả khảo sát thực trạng và nhu cầu nhân lực của từng trạm, bệnh viện được phân công đồng hành sẽ chủ động đề xuất số lượng bác sĩ, chuyên khoa và thời gian luân phiên phù hợp.
Việc tăng cường nhân lực vì vậy sẽ được điều chỉnh theo nhu cầu thực tế của từng địa bàn, thay vì áp dụng một mô hình đồng loạt cho tất cả các trạm y tế.
Huy động nguồn lực bệnh viện, nâng năng lực tuyến cơ sở
Chương trình kết nối bệnh viện với trạm y tế cũng được xác định là cơ chế để phát huy vai trò của hệ thống bệnh viện công lập đối với y tế cơ sở.
Theo yêu cầu của Sở Y tế, mỗi bệnh viện được phân công phải có lãnh đạo và đầu mối chuyên môn chịu trách nhiệm; chủ động làm việc với các trạm y tế được giao phụ trách, khảo sát thực trạng, xác định vấn đề ưu tiên và xây dựng kế hoạch hỗ trợ cụ thể.
Với cách tiếp cận này, bệnh viện không chỉ nhận danh sách các trạm y tế để hỗ trợ mà cùng tham gia nhận diện khó khăn, tìm giải pháp và theo dõi kết quả thực hiện.
Hiệu quả chương trình cũng không chỉ được đo bằng số lượng bác sĩ được luân phiên, số buổi đào tạo hay số cuộc hội chẩn. Quan trọng hơn là năng lực thực tế của trạm y tế được nâng lên, đội ngũ tại chỗ có thể thực hiện thêm những kỹ thuật và nhiệm vụ nào, đồng thời người dân có thay đổi thói quen và tin tưởng sử dụng dịch vụ y tế ngay tại tuyến cơ sở hay không.
Sở Y tế TP.HCM đồng thời ghi nhận và cảm ơn Hội đồng nhân dân Thành phố đã quan tâm, thông qua chính sách hỗ trợ đối với bác sĩ tham gia luân phiên đến công tác tại trạm y tế. Đây được xem là nguồn động viên đối với đội ngũ bác sĩ trực tiếp làm việc tại tuyến cơ sở, tạo thêm điều kiện để hoạt động luân phiên được tổ chức ổn định và lâu dài, nhất là tại những địa bàn còn khó khăn về nhân lực.
Ngành Y tế Thành phố cũng đánh giá cao sự chủ động, đồng thuận của lãnh đạo các bệnh viện đa khoa, bệnh viện chuyên khoa và trung tâm y tế khu vực trong việc bố trí nhân lực, đặc biệt là các bác sĩ có kinh nghiệm tham gia hỗ trợ những trạm y tế đang thiếu nhân lực.
Với mô hình mới, mỗi trạm y tế sẽ có một bệnh viện đồng hành; phía sau trạm là mạng lưới bệnh viện chuyên khoa của Thành phố. Mục tiêu cuối cùng là nâng cao năng lực của y tế cơ sở, giúp trạm y tế hoạt động hiệu quả hơn, gần người dân hơn và từng bước trở thành địa chỉ chăm sóc sức khỏe được người dân tin tưởng lựa chọn.