Đưa dịch vụ y tế đến từng hộ gia đình
Khi xuất hiện chùm ca bệnh não mô cầu tại Trường THCS Hai Bà Trưng, xã Hiệp Phước, bên cạnh các biện pháp ứng phó khẩn cấp của ngành y tế dự phòng, các Đội chăm sóc sức khỏe liên tục đã phát huy vai trò hỗ trợ phòng, chống dịch ngay tại cộng đồng.
Trong bối cảnh phụ huynh và người dân lo lắng, sự hiện diện trực tiếp của nhân viên y tế tại cộng đồng còn giúp cung cấp thông tin chính xác, giải đáp thắc mắc và củng cố niềm tin của người dân.
Thực tiễn tại Hiệp Phước cho thấy, khi Trạm Y tế có lực lượng hỗ trợ tiếp cận từng khu dân cư, công tác phòng, chống dịch có thể được triển khai sát với thực tế, giúp người dân tiếp cận thông tin và hướng dẫn y tế kịp thời.
Tuy nhiên, ý nghĩa của mô hình không chỉ giới hạn ở việc ứng phó với dịch bệnh mà còn nằm ở khả năng duy trì hoạt động chăm sóc sức khỏe thường xuyên cho người dân.
Trong điều kiện bình thường, các Đội chăm sóc sức khỏe liên tục giúp Trạm Y tế nắm bắt tình hình sức khỏe tại địa bàn, chủ động tiếp cận nhóm nguy cơ cao, theo dõi người mắc bệnh mạn tính, chăm sóc người cao tuổi, phụ nữ mang thai, trẻ em và những trường hợp cần hỗ trợ tại nhà.
Các đội còn kết nối người dân với Trạm Y tế và bệnh viện; hỗ trợ tái khám, theo dõi sau xuất viện, hướng dẫn tuân thủ điều trị và phát hiện sớm dấu hiệu bất thường để người bệnh được tiếp cận cơ sở y tế phù hợp.
Điểm khác biệt của mô hình là chuyển từ quản lý người bệnh sang quản lý sức khỏe người dân; từ chăm sóc theo từng đợt sang chăm sóc liên tục; từ chờ người dân đến cơ sở y tế sang chủ động tiếp cận người dân tại nơi sinh sống.
Theo định hướng triển khai, 100% Trạm Y tế phường, xã, đặc khu cần tổ chức các Đội chăm sóc sức khỏe liên tục. Tùy quy mô dân số và điều kiện thực tế, mỗi trạm xác định số lượng đội phù hợp, phân công địa bàn phụ trách, lập danh sách người dân cần quản lý và giao nhiệm vụ cụ thể.
Kết nối Trạm Y tế với bệnh viện
Chương trình kết nối bệnh viện với 168 Trạm Y tế trên địa bàn thành phố được kỳ vọng sẽ tăng cường năng lực chuyên môn cho y tế cơ sở. Các bệnh viện đa khoa đồng hành theo địa bàn, trong khi bệnh viện chuyên khoa hỗ trợ theo từng lĩnh vực, cùng tham gia đào tạo, hội chẩn từ xa, quản lý bệnh mạn tính và theo dõi người bệnh sau xuất viện.
Nhờ đó, người dân được chăm sóc ngay tại cộng đồng nhưng vẫn có thể tiếp cận năng lực chuyên môn của bệnh viện khi cần thiết.
Từ thực tiễn Hiệp Phước, ngành Y tế thành phố cần xây dựng hướng dẫn chuyên môn thống nhất, đồng thời tạo điều kiện để các địa phương lựa chọn cách triển khai phù hợp với đặc điểm dân cư và nguồn lực sẵn có.
Đặc biệt, để mô hình hoạt động hiệu quả, sự chủ động của ngành Y tế cần đi cùng trách nhiệm tổ chức thực hiện của chính quyền địa phương.
UBND phường, xã, đặc khu có vai trò chỉ đạo phối hợp giữa Trạm Y tế với khu phố, ấp và các đoàn thể; huy động lực lượng cộng đồng, hỗ trợ điều kiện hoạt động và vận động người dân tham gia các chương trình chăm sóc sức khỏe. Khi chính quyền thực sự vào cuộc, Đội chăm sóc sức khỏe liên tục có thể trở thành mạng lưới chăm sóc sức khỏe dựa vào cộng đồng, với sự tham gia của nhiều lực lượng tại cơ sở.
Hiệu quả triển khai không chỉ được đánh giá bằng số lượng đội được thành lập mà còn phải căn cứ vào số người dân được quản lý sức khỏe, số trường hợp nguy cơ cao được theo dõi, khả năng phát hiện sớm bệnh tật và mức độ tin tưởng của người dân.
Nguồn: Sở Y tế TP.HCM
